फेसबुक र इन्स्टाग्राममा १३ वर्षमुनिका बालबालिकालाई रोक लगाउन युरोपेली सङ्घको कडा चेतावनी

युरोपेली सङ्घले सामाजिक सञ्जालको क्षेत्रमा ठुलो कदम चाल्दै फेसबुक र इन्स्टाग्रामको कम्पनी मेटा विरुद्ध औपचारिक आरोप दर्ता गरेको छ। १३ वर्षभन्दा कम उमेरका बालबालिकाहरूलाई आफ्ना प्लेटफर्महरू प्रयोग गर्नबाट रोक्न प्रभावकारी कदम नचालेको भन्दै ईयूले मेटालाई कडा चेतावनी दिएको हो।

बुधबार सार्वजनिक गरिएको ईयूको प्रारम्भिक अनुसन्धान प्रतिवेदन अनुसार, मेटाले आफ्नै नियमहरू कार्यान्वयन गर्न असफल भएको र यसले गर्दा लाखौँ बालबालिकाहरू सुरक्षा जोखिममा परेको उल्लेख गरिएको छ।युरोपेली आयोगका अनुसार मेटाले डिजिटल सेवा ऐनको उल्लङ्घन गरेको छ।

यदि यी आरोपहरू प्रमाणित भएमा र मेटाले आफ्नो कार्यप्रणालीमा सुधार नगरेमा, कम्पनीले आफ्नो विश्वव्यापी वार्षिक आम्दानीको ६ प्रतिशतसम्म जरिवाना तिर्नुपर्ने हुन सक्छ। सन् २०२५ मा मेटाको आम्दानी करिब १६५ अर्ब डलर रहेको आधारमा, यो जरिवाना करिब १० अर्ब डलर (१३ खर्ब नेपाली रुपैयाँभन्दा बढी) सम्म पुग्न सक्छ।

यता मेटाले भने ईयूको यो निष्कर्षमा असहमति जनाएको छ। मेटाका प्रवक्ताले भनेका छन्, “हामीले १३ वर्षमुनिका प्रयोगकर्ताहरू पत्ता लगाउन र उनीहरूको खाता हटाउन विभिन्न प्रविधिहरू प्रयोग गरिरहेका छौँ। उमेर पहिचान गर्नु सम्पूर्ण प्रविधि उद्योगकै लागि एउटा चुनौती हो, र हामी यस विषयमा युरोपेली आयोगसँग मिलेर काम गर्न तयार छौँ।”

ईयूले यो अनुसन्धान सन् २०२४ मे महिनामा सुरु गरेको थियो। उमेरको विषयबाहेक, फेसबुक र इन्स्टाग्रामको ‘एडिक्टिभ डिजाइन’ (प्रयोगकर्तालाई लत लगाउने खालको बनावट) ले बालबालिकाको शारीरिक र मानसिक स्वास्थ्यमा कस्तो असर पारिरहेको छ भन्नेबारे पनि ईयूले छुट्टै अनुसन्धान गरिरहेको छ।

विशेष गरी सामाजिक सञ्जालमा देखिने ‘र्‍याबिट होल’ इफेक्टले बालबालिकाहरूलाई गलत बाटोमा लैजान सक्ने भन्दै नियामकहरू चिन्तित छन्।

अस्ट्रेलियाले हालै १६ वर्षमुनिका बालबालिकालाई सामाजिक सञ्जाल प्रयोगमा प्रतिबन्ध लगाउने कानुन ल्याएपछि युरोपमा पनि यस्तै कडा नियमको माग बढ्दै गएको छ। ईयूले अब मेटालाई यी आरोपहरूको जवाफ दिन र सुधारका उपायहरू प्रस्ताव गर्न समय दिएको छ।