एसिया-प्रशान्त आर्थिक सहयोग (एपेक) शिखर सम्मेलनका क्रममा चीनमा हुन लागेको ऐतिहासिक त्रिपक्षीय वार्ताअघि अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प र रुसी राष्ट्रपति भ्लाडिमिर पुटिनबिच बुधबार एक वर्षभन्दा लामो समयपछि प्रत्यक्ष भेटवार्ता भएको छ। चीनको दक्षिणी प्रविधि सहर सेन्जेनमा आयोजित सम्मेलनको स्वागत रात्रि भोजअघि ट्रम्प, पुटिन र चिनियाँ राष्ट्रपति सी चिनफिङबीच अनौपचारिक भेट तथा अभिवादन आदानप्रदान भएको हो।
विमानस्थलमा सीद्वारा ट्रम्पलाई भव्य स्वागत
बुधबार सेन्जेन विमानस्थलमा अवतरण गरेका अमेरिकी राष्ट्रपति ट्रम्पलाई चिनियाँ राष्ट्रपति सीले स्वयं उपस्थित भएर स्वागत गरेका थिए। विमानको भर्याङमै भएको सुनियोजित अङ्कमाल र हात मिलाइपछि दुवै नेता रातो कार्पेटमा हिँडेका थिए। ट्रम्पको सम्मानमा सम्मान गारत (गार्ड अफ अनर), सैन्य विमानको उडान (फ्लाईओभर), पुष्प गुच्छा तथा सांस्कृतिक नृत्य प्रस्तुत गरिएको थियो।
गत सेप्टेम्बरमा राष्ट्रपति सीले वासिङ्टन भ्रमण गर्दा ट्रम्पले दिएको आत्मीय स्वागतको प्रतिउत्तर स्वरूप सीले यो विशेष आतिथ्य प्रदान गरेका हुन्। चिनियाँ सरकारी समाचार संस्था सिन्ह्वाका अनुसार सीले “सम्मान, निष्पक्षता र समानतामा आधारित रचनात्मक, रणनीतिक र स्थिर सम्बन्ध” अघि बढाउन चाहेको बताएका छन्।
बिहीबार ऐतिहासिक त्रिपक्षीय र द्विपक्षीय वार्ता
एपेक शिखर सम्मेलनको मुख्य आकर्षण बिहीबार दिउँसो हुने अमेरिका, चीन र रुसका शीर्ष नेताहरूबिचको त्रिपक्षीय वार्ता रहेको छ। विश्वका तीन प्रमुख शक्ति राष्ट्रका प्रमुखहरू एकै ठाउँमा बसेर प्रत्यक्ष वार्ता गर्न लागेको यो पहिलो पटक हो। यसका साथै ट्रम्प र पुटिनबिच बिहीबार छुट्टै ‘वान-अन-वान’ (एक्ला एक्लै) वार्तासमेत हुने अपेक्षा गरिएको छ।
सन् २०२५ को अगस्टमा अमेरिकाको अलास्कामा युक्रेन युद्धबारे भएको असफल वार्तापछि यी दुई नेताबिच प्रत्यक्ष भेट हुन लागेको यो पहिलो अवसर हो। क्रेमलिनका प्रवक्ता दिमित्री पेस्कोभले बुधबार दुई नेताबिच सामान्य अभिवादन मात्र भएको र बिहीबारको त्रिपक्षीय वार्ता “एक घण्टाभन्दा बढी नहुने” जानकारी दिएका छन्।
वार्ताका सम्भावित एजेन्डा र युक्रेनको चिन्ता
वार्ताको पूर्ण कार्यसूची सार्वजनिक नगरिए पनि युक्रेन र इरानमा जारी युद्ध, आणविक निःशस्त्रीकरण तथा अप्रसार, व्यापारिक तनाव र आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स (एआई) को विकास जस्ता विषयमा छलफल हुने बताइएको छ। सन् २०२६ को फेब्रुअरीमा अमेरिका र रुसबिचको आणविक हतियार सन्धि समाप्त भइसकेकाले हतियार कटौतीको मुद्दा महत्त्वपूर्ण मानिएको छ।
यता, युक्रेनी राष्ट्रपति भोलोदिमिर जेलेन्स्कीले युक्रेन र युरोपेली प्रतिनिधिहरूको अनुपस्थितिमा युद्ध अन्त्य गर्ने कुनै योजनाबारे छलफल हुन सक्ने भन्दै गम्भीर चिन्ता व्यक्त गरेका छन्। तर बेइजिङले भने युक्रेन मुद्दालाई भन्दा “विश्व शान्ति रक्षा र रणनीतिक स्थिरता प्रवर्द्धन” गर्ने विषयलाई प्राथमिकतामा राखेको सङ्केत गरेको छ। सन् २०२२ मा रुसले युक्रेनमाथि आक्रमण गरेयता चीनले आफूलाई तटस्थ बताउँदै आए पनि पश्चिमा राष्ट्रहरूले रुसलाई दोहोरो प्रयोग हुने प्रविधि निर्यात गरेर सघाएको आरोप लगाउँदै आएका छन्।
चीन–रुस निकटता र प्रविधि विवादको पृष्ठभूमि
ट्रम्प सेन्जेन अवतरण गर्नुभन्दा केही घण्टाअघि नै पुटिन त्यहाँ पुगेर चिनियाँ राष्ट्रपति सीसँग करिब दुई घण्टा लामो द्विपक्षीय वार्ता गरेका थिए। उक्त भेटमा सीले चीन-रुस सम्बन्ध “आँधीबेहरीले पनि हल्लाउन नसक्ने पहाडझैँ स्थिर” रहेको भन्दै आर्थिक र रक्षा सहकार्य थप सुदृढ बनाउने प्रतिबद्धता जनाए।
यसैबिच, अमेरिकी प्रविधि कम्पनी एनभिडियाका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत जेन्सेन हुआङ चिनियाँ जासुसीको आशङ्कामा रहेकी एक महिलासँगको सम्बन्ध स्वीकार गरेपछि पदमुक्त भएको घटनाले अमेरिका-चीन सम्बन्धमा अझै पनि तनाव कायम रहेको देखाएको छ। चीनले उक्त आरोपलाई “भ्रमपूर्ण प्रचार” भन्दै खारेज गरेको छ। यद्यपि, उच्च प्रविधि र उत्पादनको केन्द्र मानिने सेन्जेनमा सुरु भएको यो संवादले विश्व राजनीतिमा नयाँ तरङ्ग पैदा गरेको छ।
श्रोत: आइएनएस-स्वतन्त्र समाचार
एजेन्सी का अन्य पोस्टहरु:
- युरोपेली सङ्घका पाँच देशद्वारा रुवान्डामा आप्रवासी निष्कासन केन्द्र खोल्ने घोषणा
- प्रयोगकर्ताका तस्बिरमा अनधिकृत पहुँच पुर्याएको आरोपमा इटालीद्वारा मेटालाई ८० करोड ५० लाख युरो जरिवाना
- करिब २४ घण्टाको विश्वव्यापी अवरोधपछि माइक्रोसफ्टद्वारा ‘गहिरो क्षमा याचना’, साइबर आक्रमणको आशङ्का अस्वीकार
- एनभिडिया संकट: सीईओ हुवाङ बाहिरिए, सेयर मूल्यमा भारी गिरावट
- अमेरिका र बेलायतमाथि आक्रमणको योजना बनाउने तीन इरान समर्थित व्यक्तिविरुद्ध मुद्दा दायर
- अमेरिकी मध्यावधि चुनाव र नीतिगत अन्योलका बिच बजारमा तीव्र उतारचढाव
- अमेरिकाको मध्यावधि चुनावपछि प्रविधि शेयरमा ठुलो पहिरो: एआई क्षेत्रमा मन्दी आउने त्रास
- अमेरिकी मध्यावधि निर्वाचन: ट्रम्पलाई ठुलो धक्का, कङ्ग्रेसका दुवै सदनमा डेमोक्र्याटको कब्जा
- युरोपमा हवाई सुरक्षामा तरङ्ग: सात वटा यात्रुवाहक विमानमा बमको झूटो धम्की, बेलायतबाट उडेका जहाज पनि प्रभावित
- युक्रेनको मानवीय सहायता केन्द्रमा रुसी बमबारी: २६ जनाको मृत्यु, कीभद्वारा घोर भर्त्सना
