एजेन्सी 
बेइजिङ पश्चिमी राष्ट्रहरू मुद्रास्फीति, आपूर्ति श्रृंखलामा अवरोध र राजनीतिक खिचातानीका कारण नवीकरणीय ऊर्जाको लक्ष्यमा सुस्त देखिएका बेला चीनले यही समयलाई विश्वव्यापी नेतृत्व स्थापित गर्ने सुनौलो अवसरका रूपमा प्रयोग गरिरहेको छ।
पछिल्ला तथ्याङ्कहरूले देखाए चीनले गत वर्ष मात्रै ११५ गिगावाट (GW) भन्दा बढीको नयाँ वायु ऊर्जा क्षमता थपेको छ, जुन बाँकी विश्वको संयुक्त जडान भन्दा बढी हो। चीनको यो आक्रामक विस्तारले उसलाई जलवायु परिवर्तन विरुद्धको लडाइँमा मात्र नभई विश्वको “ऊर्जा कारखाना” को रूपमा समेत स्थापित गरेको छ।
चीनले आफ्नो वायु ऊर्जा क्षमतालाई जुन गतिमा बढाइरहेको छ, त्यो अभूतपूर्व छ। रिपोर्टहरूका अनुसार : चीनको कुल वायु ऊर्जा क्षमता अहिले ५५० गिगावाट नाघेको छ, जुन अमेरिका र युरोपेली संघको संयुक्त क्षमता भन्दा पनि धेरै हो।
यस्तै,चीनले समुद्री तटमा जडान गर्ने वायु ऊर्जामा सबैलाई उछिनेको छ। गत वर्ष विश्वभर जडान भएका नयाँ अफशोर विन्ड टर्बाइनमध्ये ६५ प्रतिशत मात्रै थिए।
लागतमा व्यापक कटौती गर्दै चीनियाँ कम्पनीहरूले उत्पादन गर्ने टर्बाइनको लागत युरोपेली र अमेरिकी प्रतिस्पर्धीहरूको तुलनामा ४० प्रतिशत सम्म कम पारिएकोछ।
पहिले पश्चिमी प्रविधिको नक्कल गर्ने आरोप लाग्ने गरेको चीनले अहिले आफ्नै नवीन प्रविधि विकास गरेको छ। चीनले हालै १८ मेगावाट क्षमताको विशाल टर्बाइन सार्वजनिक गरेको छ, जसको एउटै ब्लेड फुटबल मैदानभन्दा लामो छ। यस्ता ठूला टर्बाइनहरूले कम हावा चल्ने ठाउँमा पनि बढी बिजुली निकाल्न सक्छन्, जसले गर्दा बिजुलीको प्रति युनिट लागत उल्लेखनीय रूपमा घटेको छ।
चीनले वायु ऊर्जाका लागि आवश्यक पर्ने कच्चा पदार्थ र उपकरणहरूमा आफ्नो पूर्ण नियन्त्रण कायम गरेको छ। टर्बाइनका चुम्बक बनाउन चाहिने दुर्लभ धातुहरूको ९०प्रतिशत प्रशोधन चीनमा हुन्छ। टर्बाइनका लागि आवश्यक ब्लेड, गियरबक्स र जेनेरेटरको विश्वव्यापी उत्पादनमा चीनको हिस्सा ६० प्रतिशत भन्दा बढी पुगेको छ।
पश्चिमी देशहरूले चिनियाँ सौर्य प्यानल (Solar Panels) माथि कडा प्रतिबन्ध लगाएपछि चीनले आफ्नो ध्यान ‘विन्ड टर्बाइन’ निर्याततर्फ मोडेको छ। ‘बेल्ट एण्ड रोड इनिसिएटिभ’ (BRI) अन्तर्गत चीनले ब्राजिल, इजिप्ट, र कजाकिस्तान जस्ता देशहरूमा ठूला वायु ऊर्जा आयोजनाहरू निर्माण गरिरहेको छ।
युरोपेली युनियनले हालै चिनियाँ विन्ड टर्बाइन उत्पादकहरू माथि “अनुचित सरकारी अनुदान” लिएको भन्दै अनुसन्धान सुरु गरेको छ। तर, विश्लेषकहरूका अनुसार युरोप र अमेरिकाले आफ्नै उद्योगलाई संरक्षण गर्न खोज्दा हरित ऊर्जामा उनीहरूको संक्रमण (Transition) महँगो र सुस्त हुने जोखिम छ।
चीनले सन् २०३० सम्ममा १,२०० गिगावाट सौर्य र वायु ऊर्जा जडान गर्ने लक्ष्य राखेको थियो, जुन उसले निर्धारित समयभन्दा ६ वर्ष अगावै अर्थात् सन् २०२४ को अन्त्य तिरै पूरा गर्ने देखिएको छ।
अहिले चीन केवल बिजुली मात्र उत्पादन गरिरहेको छैन, उसले आगामी दशकको विश्वव्यापी ऊर्जा बजारको “नियम” र “प्रविधि” समेत आफैँले निर्धारण गरिरहेको छ। यसरी चीनले बायु-बेगलाई आफ्नो आर्थिक र राजनीतिक शक्तिको रूपमा बदल्न सफल भएको छ।
श्रोत: आइएनएस-स्वतन्त्र समाचार
एजेन्सी का अन्य पोस्टहरु:
- युद्ध अन्त्यका लागि सम्झौता नजिक पुगेको ट्रम्पको दाबी; इरानद्वारा ‘अड्कलबाजी मात्रै’ भएको टिप्पणी
- अमेरिका र इरानबिच पुनः भीषण आक्रमण सुरु: ट्रम्पद्वारा ‘कडा प्रहार’ गर्ने चेतावनी, स्ट्रेट अफ हर्म्युज बन्द
- विश्वकप २०२६ भिसा संकट: रेफ्री आर्टनदेखि इरानी अधिकारीहरूसम्म–को-को परे मारमा?
- फिलिपिन्समा शक्तिशाली भूकम्प: कम्तीमा ३५ जनाको मृत्यु
- फिलिपिन्समा ७.८ म्याग्निच्युडको शक्तिशाली भूकम्प
- सेन्ट पिटर्सबर्गमा युक्रेनको ‘अभूतपूर्व’ ड्रोन आक्रमण
- युक्रेन युद्ध अन्त्यका लागि जेलेन्स्कीसँगको भेटवार्ता ‘निरर्थक’ छ: पुटिन
- जेलेन्स्कीद्वारा पुटिनलाई खुला पत्र: ‘युद्ध अन्त्यका लागि प्रत्यक्ष वार्ता गरौँ’
- उत्तर कोरियाको नयाँ आणविक संयन्त्र सार्वजनिक
- फिफाविरुद्ध अहिलेसम्मकै ठुलो उजुरी दिने अभियान सुरु
